spis treści
- Dlaczego reforma PIT i CIT od 2027 roku jest ważna dla podatników?
- Jak zmieni się ulga mieszkaniowa w PIT od 2027 roku?
- Kiedy sprzedaż rzeczy darowanych będzie opodatkowana PIT?
- Jak reforma PIT od 2027 uderzy w programy lojalnościowe i motywacyjne?
- Co zmieni się w daninie solidarnościowej?
- Jakie nowe wymogi pojawią się dla IP Box?
- Jak ustalać emisyjność CO₂ pojazdów po zmianach?
- Minimalny CIT: jak zmieni się metoda uproszczona?
- CIT: co obejmie wyłączenie kosztów (ukryta dywidenda)?
- Amortyzacja w CIT: jakie ograniczenia wchodzą w grę?
- Estoński CIT od 2027: jakie zmiany są planowane?
- Safe harbour dla pożyczek: co zmieni się w cenach transferowych?
- Zbycie udziałów i likwidacje spółek: jakie doprecyzowania w CIT?
- Jak mogą wyglądać zmiany w ryczałcie od 2027 roku?
Dlaczego reforma PIT i CIT od 2027 roku jest ważna dla podatników?
Projektowane zmiany mają uporządkować część preferencji i domknąć obszary, które były wykorzystywane optymalizacyjnie. W praktyce oznacza to domykanie niektórych luk podatkowych (np. przy darowiznach na rzecz najbliższej rodziny rzeczy używanych wcześniej w działalności), zmiany w opodatkowaniu programów lojalnościowych oraz modyfikacje w minimalnym CIT i Estońskim CIT. Już teraz warto zidentyfikować obszary ryzyka w modelu biznesowym i w polityce podatkowej.
Ważny fragment
Reforma PIT i CIT od 2027 roku może istotnie zmienić opłacalność części działań (np. korzystania z IP Box i Estońskiego CIT) oraz sposób rozliczania transakcji jednorazowych, takich jak sprzedaż nieruchomości czy zbycie składników majątku po darowiźnie. Kluczowe będzie wcześniejsze zaplanowanie struktury zatrudnienia, finansowania i transakcji w grupie. Inne zmiany dotyczą podatników jako osób fizycznych i mają związek z prywatnymi transakcjami.
Jak zmieni się ulga mieszkaniowa w PIT od 2027 roku?
Planowane jest ograniczenie tzw. „kilkukrotnego” korzystania z ulgi mieszkaniowej. Podatnik nie skorzysta z preferencji, jeśli w ciągu 3 poprzednich lat sprzedał inną nieruchomość, rozliczając ją z zastosowaniem ulgi. Ograniczenie ma dotyczyć nieruchomości nabytych po 31.12.2026 r., co sugeruje konieczność przeanalizowania kalendarza transakcji (zakup/sprzedaż) oraz źródeł finansowania.
google news
Bądź na bieżąco ze zmianami w prawie, podatkach i księgowości! Zaobserwuj nas w Wiadomościach Google
Kiedy sprzedaż rzeczy darowanych będzie opodatkowana PIT?
Rząd planuje ograniczenie optymalizacji podatkowych związanych ze sprzedażą składników majątku uprzednio wykorzystywanych w działalności gospodarczej.
W stosunku do takich rzeczy wprowadzony ma zostać limit 36 120 zł dotyczący ich sprzedaży. Chodzi w szczególności o przypadki, w których:
- składniki majątku firmy (np. leasingowane samochody) są wycofywane z działalności gospodarczej,
- następnie są darowane członkom rodziny (w ramach tzw. grupy 0 w podatku od spadków i darowizn),
- po upływie 6 miesięcy darowane rzeczy są sprzedawane jako rzeczy używane.
Dotychczas taka konstrukcja pozwalała na uniknięcie opodatkowania sprzedaży według zasad właściwych dla działalności gospodarczej. Po wprowadzeniu nowych przepisów sprzedaż takiego składnika majątku przez obdarowanego będzie podlegała PIT, jeżeli sprzedaż nastąpi przed upływem 3 lat od nabycia (darowizny).
Jak reforma PIT od 2027 uderzy w programy lojalnościowe i motywacyjne?
Zaostrzeniu mają ulec zasady opodatkowania przychodów uzyskiwanych w ramach programów lojalnościowych, motywacyjnych oraz programów opartych na instrumentach finansowych. Celem zmian jest uszczelnienie systemu podatkowego i przeciwdziałanie praktykom polegającym na sztucznym „przekwalifikowaniu” przychodów do kapitałów pieniężnych, opodatkowanych preferencyjną stawką 19%, mimo że ich ekonomiczne źródło jest inne (np. praca czy działalność wykonywana osobiści).
Warto przeanalizować regulaminy programów oraz sposób dokumentowania świadczeń (kto, co i za co otrzymuje), aby uniknąć sporu o kwalifikację źródła przychodu.
Co zmieni się w daninie solidarnościowej?
Zmiany mają iść w dwóch kierunkach: po pierwsze, przewidziano możliwość uwzględniania strat z lat ubiegłych w podstawie daniny; po drugie, danina ma objąć również dochody rozliczane w reżimie IP Box. To istotne zwłaszcza dla podatników o wysokich dochodach, którzy dotąd planowali obciążenia, opierając się na odrębnych zasadach dla IP Box.
Jakie nowe wymogi pojawią się dla IP Box?
Warunkiem korzystania z IP Box ma być zatrudnienie co najmniej 3 osób na etatach (lub ponoszenie równoważnych kosztów wynagrodzeń). Z perspektywy biznesu oznacza to konieczność weryfikacji, czy model współpracy (B2B vs etat) oraz poziom kosztów osobowych spełnia nowe kryteria. Podatnicy powinni też przygotować się na uzasadnianie „równoważności” kosztów, jeśli zdecydują się na alternatywę wobec zatrudnienia etatowego.
Jak ustalać emisyjność CO₂ pojazdów po zmianach?
Planowane jest odejście od CEPiK jako jedynego źródła danych o emisyjności. Podatnik ma móc wykazać emisję także innymi dokumentami. To ważne dla firm flotowych oraz podmiotów rozliczających koszty używania pojazdów, ponieważ otwiera drogę do korygowania danych, gdy wpis w CEPiK jest niepełny lub nieaktualny.
Minimalny CIT: jak zmieni się metoda uproszczona?
W metodzie uproszczonej minimalny CIT jest liczony jako 3% procent przychodów operacyjnych. Zmiana ma polegać na zróżnicowaniu zasad w zależności od wielkości podmiotu. Dla dużych podatników (powyżej 50 mln EUR przychodów) stawka ma wynieść 5%, a dla pozostałych – 3%. W praktyce kluczowe będzie prawidłowe zdefiniowanie „przychodów operacyjnych” oraz ocena wpływu tej metody na efektywne opodatkowanie w porównaniu do zasad ogólnych.
CIT: co obejmie wyłączenie kosztów (ukryta dywidenda)?
Planowane regulacje przewidują rozszerzenie katalogu wydatków wyłączonych z kosztów uzyskania przychodów jako tzw. ukryta dywidenda. Wyłączenia mają objąć w szczególności wybrane usługi niematerialne nabywane od powiązanych osób fizycznych,opłaty licencyjne za znaki towarowe oraz inne prawa IP płacone na rzecz podmiotów powiązanych.
Zmiany mają charakter antyoptymalizacyjny i są wymierzone w struktury, w których bieżące opłaty o niematerialnym charakterze pełnią w istocie funkcję substytutu dywidendy – zamiast wypłaty zysku opodatkowanej stawką 19%, niedającej prawa do ujęcia w kosztach podatkowych. W efekcie fiskus dąży do neutralizacji modeli polegających na „wypłacaniu” zysku w formie kosztów podatkowych.
Amortyzacja w CIT: jakie ograniczenia wchodzą w grę?
Projekt zakłada istotne zaostrzenie zasad amortyzacji w CIT. Przewidziane zmiany obejmują w szczególności zakaz amortyzacji nieruchomości w spółkach nieruchomościowych (w tym budynków i lokali wykorzystywanych jako aktywa inwestycyjne) oraz odebranie możliwości „wstecznej” zmiany stawek amortyzacyjnych – po upływie terminu złożenia zeznania rocznego podatnik nie będzie mógł korygować przyjętych założeń amortyzacyjnych.
Zmiany te mają charakter systemowy i antyoptymalizacyjny. W praktyce oznaczają konieczność przeglądu obowiązujących polityk amortyzacyjnych, oceny planowanych transakcji dotyczących nieruchomości (nabycia, restrukturyzacje, aporty), uwzględnienia wpływu nowych zasad na wynik podatkowy i efektywne opodatkowanie w kolejnych latach.
Estoński CIT od 2027: jakie zmiany są planowane?
Zapowiadane są m.in.: likwidacja możliwości wejścia w Estoński CIT w trakcie roku, doprecyzowanie zasad ukrytych zysków (poszerzenie katalogu świadczeń) oraz uregulowanie kwestii sprawozdań finansowych przy zmianie formy opodatkowania. Dodatkowo przewidziano abolicję dla części uchybień formalnych, w szczególności opóźnień lub braków w podpisaniu sprawozdań finansowych. To dobry moment, aby przeanalizować gotowość organizacji do wymogów formalnych (procedury, obieg dokumentów, terminy).
Safe harbour dla pożyczek: co zmieni się w cenach transferowych?
Mechanizm bezpiecznej przystani dla pożyczek ma działać wyłącznie dla oprocentowania zmiennego. To oznacza konieczność przeglądu finansowania wewnątrzgrupowego, zwłaszcza tam, gdzie stosowane są pożyczki o stałym oprocentowaniu i gdzie „safe harbour” był argumentem ograniczającym ryzyka w obszarze cen transferowych.
Zbycie udziałów i likwidacje spółek: jakie doprecyzowania w CIT?
Planowane jest doprecyzowanie sposobu ustalania kosztów przy zbyciu udziałów, ich umorzeniu oraz przy likwidacji spółek po przekształceniach. Zmiany mogą istotnie wpłynąć na rozliczenie reorganizacji (w tym planowanych exitów), dlatego rekomendowany jest przegląd historii przekształceń i kompletności dokumentacji kosztowej.
Jak mogą wyglądać zmiany w ryczałcie od 2027 roku?
W obszarze ryczałtu zapowiedziano m.in. zróżnicowanie stawek przy najmie prywatnym do podmiotu powiązanego (8,5% do 100 tys. zł i 15% powyżej) oraz stawkę 17% dla najmu/dzierżawy własności intelektualnej lub znaku towarowego do podmiotu powiązanego. Dodatkowo świadczenie usług (obecnie 8,5%) ma być opodatkowane stawką 15% dla przychodów powyżej 100 tys. zł, jeśli podatnik nie zatrudnia pracowników. Dla części podatników może to zmienić opłacalność modelu B2B oraz relacji z podmiotami powiązanymi.
Tabela: Reforma PIT i CIT od 2027 – lista zmian (co, dla kogo, od kiedy)
| Obszar | Zmiana (skrót) | Kogo dotyczy | Warunek / limit |
|---|---|---|---|
| PIT – ulga mieszkaniowa | Ograniczenie „kilkukrotnego” korzystania | Sprzedający nieruchomości | Brak ulgi, jeśli w 3 latach była sprzedaż z ulgą; dot. nabyt. po 31.12.2026 |
| PIT – darowizny rzeczy wykorzystywanych w JDG | PIT od zbycia przed 3 latami | Obdarowani sprzedający rzeczy po DG | Limit 36 120 zł; zbycie przed upływem 3 lat |
| PIT – programy lojalnościowe | Opodatkowanie wg pierwotnego źródła | Uczestnicy programów / organizatorzy | Koniec optymalizacji przez kapitały pieniężne |
| PIT – danina solidarnościowa | Straty + IP Box w podstawie | Podatnicy wysokodochodowi | Możliwość rozliczenia strat; objęcie dochodów z IP Box |
| PIT – IP Box | Nowy warunek zatrudnienia | Korzystający z IP Box | Min. 3 etaty lub równoważne koszty |
| CIT – minimalny CIT | 2 stawki przy metodzie uproszczonej | Podatnicy CIT | 5% (>50 mln EUR) / 3% pozostali – od przychodów operacyjnych |
| CIT – ukryta dywidenda | Wyłączenia z kosztów | Podmioty w grupach | Usługi niematerialne od powiązanych osób fiz.; opłaty za znaki/IP od powiązanych |
| CIT – estoński | Wejście tylko od początku roku + ukryte zyski | Korzystający z estońskiego CIT | Doprecyzowania + abolicja uchybień formalnych (sprawozdania) |
| Ryczałt | Wyższe stawki w wybranych przypadkach | Najem/usługi bez pracowników | 8,5%/15% najem do powiąz.; 17% IP/znak do powiąz.; 15% usługi >100 tys. bez pracowników |
Reforma PIT i CIT od 2027 roku będzie wymagała od wielu podatników przeglądu planowanych transakcji oraz modeli rozliczeń (w tym IP Box i estońskiego CIT). Warto już teraz ocenić, czy planowane zmiany w ryczałcie od 2027 nie wpłyną na opłacalność najmu lub usług bez zatrudniania pracowników. Z perspektywy doradczej rekomenduję przygotowanie krótkiej „mapy ryzyk” i harmonogramu działań na 2026/2027, zanim przepisy wejdą w życie.
Czytaj również: Zmiany w wysyłce PIT od 2027 roku. Na co powinni przygotować się pracodawcy?