Test prywatnego inwestora i test prywatnego wierzyciela

Treść artykułu

Test prywatnego inwestora i test prywatnego wierzyciela służą do oceny rynkowego charakteru transakcji  zawieranej z lub przez podmioty publiczne.

TPI i TPW wymogiem dla podmiotów publicznych

Przedsiębiorstwa, które rozważają współpracę z podmiotami Skarbu Państwa lub organem państwowym powinny przed jej rozpoczęciem określić czy będzie ona dokonywana na zasadach rynkowych. Dodatkowo podmioty, których właścicielem są spółki z zaangażowaniem środków publicznych również powinny wykazywać, iż dokonywane transakcje mają charakter rynkowy. Jednakże, w jaki sposób określić czy warunki współpracy są ustalone na zasadach rynkowych? W znalezieniu odpowiedzi ma pomóc Test Prywatnego Inwestora (TPI) oraz Test Prywatnego Wierzyciela (TPW).

W przypadku gdy, bezpośrednio lub pośrednio, udziałowcem podmiotu zaangażowanego w transakcję jest Skarb Państwa, podmiot taki zobligowany jest do wykazania, że podejmowane decyzje biznesowe nie stanowią niedozwolonej pomocy publicznej w rozumieniu art. 107 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, czyli przeprowadzenia tzw. Testu Prywatnego Inwestora/Wierzyciela.

Kiedy należy przeprowadzić TPI i TPW?

Zaangażowanie środków publicznych może zostać dokonane w różnej formie np. transakcji podwyższenia kapitału zakładowego poprzez objęcie akcji (udziałów), podwyższenia dotychczasowej wartości nominalnej akcji (udziałów) lub finansowania dłużnego poprzez udzielenie pożyczki, kredytu, poręczenia czy udzielenia gwarancji. W związku z czym określenie rynkowości warunków transakcji zależy od wielu złożonych czynników w tym m.in. rodzaju dokonywanej transakcji, jej parametrów oraz charakteru.

Zakres analiz w ramach TPI

Zakres analiz obejmujących Test Prywatnego Inwestora dla szczególnych przypadków udzielenia wsparcia finansowego określa Ustawa o prawie restrukturyzacyjnym z dnia 15 maja 2015 r. Zgodnie z wytycznymi, w celu stwierdzenia, czy wsparcie zostało udzielone na zasadach rynkowych, przeprowadzić należy szereg analiz, zawierających w szczególności:

  1. Ocenę rynkowego charakteru wsparcia, o które wnioskuje przedsiębiorca,
  2. Oszacowanie przewidywanego zwykłego zwrotu z inwestycji w postaci dywidend lub zysków z tytułu wzrostu wartości udziałów lub akcji albo w przypadku pożyczki w postaci kapitału wraz z oprocentowaniem,
  3. Analizę rynkowej stopy zwrotu z inwestycji lub innego celu, na które zostanie udzielone wsparcie,
  4. Opinię czy przedsiębiorca byłby w stanie uzyskać finansowanie na rynku kapitałowym,
  5. Opinię w temacie czy spółka byłaby w stanie przetrwać na rynku bez udziału środków publicznych,
  6. Opinię odnoszącą się do perspektyw gospodarczych spółki, uwzględniającą w szczególności sytuację w sektorze rynku, w którym przedsiębiorca działa, strukturalną nadwyżkę zdolności produkcyjnej w tym sektorze, poziom konkurencji na tym rynku,
  7. Ocenę, czy wsparcie uzyskane na podstawie rozpatrywanego wniosku będzie wystarczające do osiągnięcia zakładanych w biznesplanie celów, czy też konieczne będzie późniejsze, dodatkowe wsparcie finansowe,
  8. Wnioski końcowe wraz z opinią co do możliwości udzielenia wsparcia

Ważny fragment

Pozytywny wynik przeprowadzonego Testu Prywatnego Inwestora lub Testu Prywatnego Wierzyciela oznacza, że prywatny, rynkowy inwestor/wierzyciel kierujący się kryterium osiągnięcia zysku podjąłby decyzję o przeprowadzeniu transakcji.

Sformułowanie takiego wniosku wymaga jednak dokonania wcześniej szeregu złożonych analiz odnoszących się nie tylko do zaangażowanych w transakcje podmiotów, ale również otoczenia rynkowego oraz proponowanych warunków.

Test Prywatnego Inwestora

Analiza działań podmiotów publicznych w odniesieniu do przedsiębiorców dokonywana w celu stwierdzenia, czy wsparcie udzielane przez te podmioty ze środków publicznych stanowi pomoc publiczną, czy też jest dokonywane na warunkach rynkowych, czyli akceptowalnych przez inwestora prywatnego. Istotnym jest, że decyzja prywatnego inwestora powinna być analizowana w warunkach analogicznych do podmiotu publicznego, w szczególności pod względem posiadanego zaangażowania kapitałowego.  Jeśli wynik testu jest pozytywny, oznacza to, że nie mamy do czynienia z pomocą publiczną, czyli przedsiębiorca uzyskałby od podmiotu publicznego wsparcie na analogicznych warunkach, jak od prywatnych podmiotów.

Test Prywatnego Wierzyciela

Analiza mająca na celu wykazać, czy zastosowane przez podmiot publiczny ulgi/ułatwienia w spłacie zobowiązań zostałyby zaakceptowane przez prywatnego, racjonalnie postępującego wierzyciela, który kieruje się wyłącznie względami komercyjnymi. Prywatny wierzyciel działając w normalnych warunkach rynkowych ma na celu odzyskanie należności wraz z odsetkami, w wysokości jaka będzie rekompensować stratę poniesioną w związku z opóźnieniem spłaty, lub odzyskanie długu w wysokości wyższej od tej, jaką uzyskałby w przypadku przeprowadzenia likwidacji przedsiębiorstwa. Jeżeli podmiot publiczy zachowuje się analogicznie jak podmiot prywatny wynik testu jest pozytywny, co oznacza, że nie mamy do czynienia z pomocą publiczną.

Zobacz prezentację

Więcej informacji na temat testu prywatnego inwestora i testu prywatnego wierzyciela można uzyskać, kontaktując się z naszym doradcą.

Inne artykuły z kategorii: Doradztwo finansowe Zobacz wszystkie

Najczęściej czytane