Treść artykułu

Czy preferencje w PIT dla młodych podatników dotyczą także umów zawartych przed 1 sierpnia 2019 roku? Kto i kiedy może złożyć oświadczenie, żeby skorzystać ze zwolnienia? Poniżej kluczowe odpowiedzi oraz wzór oświadczenia dla pracowników.

W dniu 24 lipca br. Prezydent RP podpisał ustawę wprowadzającą zwolnienie z podatku dochodowego dla części najmłodszych podatników. W myśl nowych przepisów z dniem 1 sierpnia 2019 roku „zerowym PIT-em dla młodych” zostaną objęte przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej, spółdzielczego stosunku pracy oraz umów zlecenia otrzymane przez podatnika do ukończenia 26. roku życia, do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 85 528 zł (w 2019 r. do wysokości 35 636,67 zł). Nadwyżka przychodów ponad wspomniane kwoty limitów będzie podlegała opodatkowaniu na ogólnych zasadach przy zastosowaniu skali podatkowej, wraz z uwzględnieniem tzw. kwoty wolnej od podatku oraz preferencji przewidzianych dla małżonków oraz osób samotnie wychowujących dzieci.

Jeśli masz wątpliwości odnośnie nowo wprowadzonej preferencji w PIT dla podatników do 26 r. ż. koniecznie przeczytaj tekst pt.: 10 pytań o zerowy PIT dla młodych.

Sprawdź Outsourcing kadr i płac Grant Thornton

Zmiany w zerowym PIT – szybkie tempo ustawodawcy

O ile zmiany i tempo ich wejścia w życie mogą cieszyć osoby objęte zwolnieniem – te bowiem już w sierpniu br. otrzymają wypłaty nie pomniejszone o zaliczkę na podatek dochodowy – o tyle mniejszy entuzjazm budzą u pracodawców. Ci po raz kolejny w ostatnich miesiącach są zaskakiwani przez ustawodawcę tempem wprowadzania zmian. I stawiani pod ścianą. Tak było z dodatkowym dniem wolnym w listopadzie ubiegłego roku czy rozporządzeniem wprowadzającym zmiany w zakresie prowadzenia dokumentacji pracowniczej pod koniec grudnia 2018 r. Również teraz pracodawcy mają  niewiele czasu na przygotowanie się do zmian procedowanych w ekspresowym tempie. Przypomnijmy: zerowy PIT dla młodych został ogłoszony przez prezesa PIS podczas konwencji programowej tej partii 23 lutego br. jako element tzw. Piątki Kaczyńskiego. Dnia 4 lipca br. Sejm uchwalił ustawę wprowadzającą „zerowy PIT dla młodych”, 24 lipca Prezydent rzeczoną ustawę podpisał, a 26 lipca nowy akt prawny został opublikowany w Dzienniku Ustaw.

Nowe zasady naliczanie podatku PIT wyzwaniem dla IT i kadrowych

Problematyczna staje się kwestia dostosowania w tak krótkim czasie narzędzi informatycznych (systemów płacowych) do nowych zasad naliczania podatku i zapewnienia ich prawidłowego działania. Jeśli  dostawcy oprogramowania nie zdążą z poprawkami, cała obsługa wypłat będzie musiała odbywać się ręcznie.

Zmiana niewątpliwie odbije się także na pracy działów kadrowo-płacowych, ponieważ wśród osób potencjalnie objętych zwolnieniem z podatku część pewnie złoży oświadczenie, ale część nie. Toteż kadrowi będą musieli zająć się zbieraniem i ewidencjonowaniem oświadczeń – co przy dużych zespołach pracowniczych, złożonych głównie z osób do 26 roku życia, może okazać się czasochłonne.

PIT 0 - wzór oświadczenia pracownika/zleceniobiorcy

(.docx, Rozmiar: 91,70 KB)

Automatyczny zerowy PIT od 2020 roku

Poza uwarunkowaniami czysto technicznymi, należy także wspomnieć o kwestiach organizacyjno-administracyjnych. W okresie od sierpnia do końca bieżącego roku zwolnienie z opodatkowania nie będzie odbywać się automatycznie dla wszystkich osób spełniających kryterium wieku, ale dopiero na podstawie złożonego przez podatnika oświadczenia.

Od 2020 roku modus operandi ulegnie odwróceniu: zwolnienie podatkowe będzie automatyczne. Oświadczenie będzie potrzebne wtedy, gdy pracownik lub zleceniobiorca – mimo spełniania kryterium wieku – będzie jednak chciał, żeby jego dochody podlegały opodatkowaniu.

Zerowy PIT obejmie umowy zawarte przed 1 sierpnia br.?

Krajowa Informacja Podatkowa (KIP) póki co nie ustosunkowuje się do wątpliwości zgłaszanych przez niektórych podatników – tych, którzy nie są pewni czy „zerowy PIT dla młodych” obejmuje także umowy zawarte przed 1 sierpnia br., co do których strony ustaliły wypłatę po 1 sierpnia. KIP milczy, ponieważ jego urzędnicy dokonują wykładni wyłącznie przepisów opublikowanych w Dzienniku Ustaw – a to w przypadku omawianej ustawy jeszcze nie nastąpiło. W przypadku wspomnianych wątpliwości z odpowiedzią przychodzi treść uchwalonej ustawy. Kluczowe jest bowiem sformułowanie: „przychód otrzymany lub postawiony do dyspozycji, od dnia wejścia w życie znowelizowanych przepisów”, o którym mówi ustawa. Zatem niezależnie od terminu zawarcia umowy, pracodawcy będą musieli zastosować nowe przepisy wobec wszystkich wypłat realizowanych od 1 sierpnia (oczywiście odnośnie omawianej grupy zatrudnionych) – niezależnie od tego, czy dotyczą one umów zawieranych od sierpnia br., czy okresów wcześniejszych.

Sprawdź Outsourcing kadr i płac Grant Thornton

PIT 0 a rozliczanie składki zdrowotnej

W przypadku osób podlegających ubezpieczeniom społecznym i zdrowotnym nasuwa się jeszcze jedna wątpliwość. Dotyczy ona sposobu rozliczania składki zdrowotnej, której część pomniejsza co do zasady zaliczkę na podatek dochodowy. W myśl art. 83 ust.1 ustawy o świadczeniach zdrowotnych finansowanych ze środków publicznych, w przypadkach, kiedy naliczona zaliczka na podatek dochodowy jest mniejsza niż składka na ubezpieczenie zdrowotne, następuje ograniczenie wysokości tej ostatniej do wysokości zaliczki na podatek. Jak zatem postąpić w przypadku omawianego zwolnienia podatkowego: skoro zaliczka na podatek jest zerowa – ograniczyć do zera także składkę zdrowotną, czy też naliczyć ją i potrącić z wynagrodzenia w pełnej wysokości jako składkę od dochodu zwolnionego, nie podlegającą odliczeniu od podatku?

Zerowy PIT do ukończenia przez podatnika 26. roku życia – problematyczna definicja

Sformułowanie zawarte w nowych przepisach, mówiące o wieku podatnika („do ukończenia przez niego 26. roku życia”), to kolejny trudny orzech do zgryzienia dla działów kadrowo-płacowych (pkt 148 w art. 21 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych). Problem nie istnieje, gdy dany pracownik kończy owe 26 lat ostatniego dnia miesiąca. Gorzej, jeśli dowolnego innego dnia – czyli w absolutnej większości przypadków. Tak skonstruowany przepis można bowiem interpretować dwojako:

  1. podatnik ma prawo do zwolnienia do końca miesiąca, w którym ukończył 26. rok życia – taka wykładnia jest racjonalna;
  2. płatnik ma obowiązek pobrać i odprowadzić do urzędu skarbowego zaliczkę na podatek dochodowy począwszy od następnego dnia po ukończeniu 26. roku życia wspomnianego pracownika – taka wykładnia wcale nie jest wykluczona (tym bardziej, że w przyszłym roku wchodzą w życie zmiany w zasadach pobierania zaliczek, które mają polegać na tym, że wyższa zaliczka na podatek będzie pobierana już w trakcie miesiąca, po przekroczeniu przez podatnika progu dochodów opodatkowanych stawką 18%).

Jak zatem pracodawcy mają postępować?

Młodzi z zerowym PIT równi wobec prawa?

Mimo wyżej wspomnianych wątpliwości pozostaje mieć nadzieję, że nowelizacja przepisów podatkowych wpłynie pozytywnie na skłonność młodych ludzi do podejmowania aktywności zawodowej i tym samym pomoże rozwiązać problem doskwierający pracodawcom, wiążący się z pozyskiwaniem pracowników. A także, że – zgodnie z nadzieją wyrażoną przez premiera Morawieckiego – uda się „ściągnąć” do Polski rzesze młodych pracowników, zapewniając im godne płace.

Trudno jednak nie zauważyć pewnej niesprawiedliwości związanej z uchwalonymi w roku wyborczym przepisami, zwłaszcza biorąc pod uwagę dwie kwestie:

  • do osób nieobjętych „zerowym PIT dla młodych” należy spora grupa młodych ludzi, którzy znajdują się często w trudnej sytuacji finansowej – przede wszystkim osoby pobierające zasiłki chorobowe, macierzyńskie czy świadczenia rehabilitacyjne (te świadczenia pozostają opodatkowane bez preferencji jako przychody z innych źródeł niż praca, obok m.in. zasiłków pieniężnych z ubezpieczenia społecznego, alimentów, stypendiów czy świadczeń otrzymanych z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach);
  • część osób uprawnionych do „zerowego PIT dla młodych” znajduje się w bardzo dobrej sytuacji materialnej – zwłaszcza absolwenci prestiżowych uczelni, pochodzący z dobrze sytuowanych rodzin, podejmujący zatrudnienie już podczas studiów, albo założyciele dochodowych start-upów.

Pozostaje także wątpliwość czy różnicowanie osób do 26 r. ż. w zależności od rodzaju zatrudnienia jest prawidłowe (wyłączenie z preferencji umów o dzieło czy własnej działalności gospodarczej), a nawet czy nie narusza konstytucyjnej zasady równości wobec prawa (wspominała o tym Monika Smulewicz na Tweeterze). Co prawda ustawodawca chciał w ten sposób uniknąć nadużyć, ale czy czasem nie wylał dziecka z kąpielą?

Niniejsza publikacja została sporządzona z najwyższą starannością, jednak niektóre informacje zostały podane w formie skróconej. W związku z tym artykuły i komentarze zawarte w „Newsletterze” mają charakter poglądowy, a zawarte w nich informacje nie powinny zastąpić szczegółowej analizy zagadnienia. Wobec powyższego Grant Thornton nie ponosi odpowiedzialności za jakiekolwiek straty powstałe w wyniku czynności podjętych lub zaniechanych na podstawie niniejszej publikacji. Jeżeli są Państwo zainteresowani dokładniejszym omówieniem niektórych kwestii poruszonych w bieżącym numerze „Newslettera”, zachęcamy do kontaktu i nawiązania współpracy. Wszelkie uwagi i sugestie prosimy kierować na adres jacek.kowalczyk@pl.gt.com.

Inne artykuły z kategorii: Outsourcing kadr i płac Zobacz wszystkie

Najczęściej czytane