Projekt ma również dostosować regulacje dotyczące PSI do zakończenia funkcjonowania specjalnych stref ekonomicznych z końcem 2026 r.
Spis treści
- Jakie najistotniejsze zmiany czekają Polską Strefę Inwestycji?
- Jak zmieni się zakres zwolnienia podatkowego w PSI?
- Czy przedsiębiorca nadal będzie musiał wyodrębniać działalność objętą decyzją o wsparciu?
- Na czym będzie polegała opinia Szefa KAS?
- Kiedy opinia Szefa KAS będzie obowiązkowa?
- Ile czasu Szef KAS będzie miał na wydanie opinii?
- Jak długo będzie obowiązywać decyzja o wsparciu?
- Czy przy robotyzacji trzeba będzie tworzyć nowe miejsca pracy?
- Od kiedy będzie można korzystać ze zwolnienia w PSI?
- Jak zmieni się procedura uzyskiwania decyzji o wsparciu?
- Jakie inne zmiany przewiduje projekt?
- SSE wygasają z końcem 2026 r. Jak rozliczyć zwolnienie podatkowe?
Jakie najistotniejsze zmiany czekają Polską Strefę Inwestycji?
Z uzasadnienia projektu wynika, że dotychczasowy system wsparcia jest skutecznym instrumentem przyciągania inwestycji, ale nie pozwala na pełne wykorzystanie potencjału tej formy pomocy. Wśród problemów wskazano m.in. skomplikowany proces rozliczania zwolnienia, niedostateczną rozpoznawalność PSI, trudności związane z procedurą uzyskiwania decyzji o wsparciu oraz brak odpowiedniej pewności co do podatkowych skutków inwestycji. Projektowane zmiany mają odpowiadać na te problemy, a jednocześnie zapewnić dalsze funkcjonowanie systemu po uchyleniu ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych.
Jak zmieni się zakres zwolnienia podatkowego w PSI?
Jedną z najważniejszych zmian przewidzianych w projekcie jest modyfikacja zasad ustalania dochodu zwolnionego z opodatkowania w ramach PSI, w postaci odejścia od „podejścia projektowego”. Obecne podejście wymaga zasadniczo ustalenia, jaki dochód został wygenerowany w wyniku realizacji konkretnej nowej inwestycji objętej decyzją o wsparciu. W przypadku reinwestycji może to prowadzić do konieczności rozdzielenia dochodu generowanego przez nowe składniki majątku od dochodu związanego z majątkiem, który funkcjonował w przedsiębiorstwie już wcześniej.
W praktyce istotne znaczenie ma obecnie również koncepcja tzw. ścisłych powiązań. Pozwala ona na objęcie zwolnieniem także dochodu generowanego z wykorzystaniem istniejących składników majątku, pod warunkiem wykazania, że nowa inwestycja stanowi nieodłączny i funkcjonalnie zależny element istniejącego zespołu składników majątkowych. Jak wskazano w uzasadnieniu projektu, wymóg badania takich powiązań powoduje jednak liczne wątpliwości dotyczące zakresu dochodu objętego zwolnieniem.
Projekt zakłada odejście od tego podejścia. Po zmianach zwolnienie ma obejmować dochody z działalności gospodarczej określonej w decyzji o wsparciu i prowadzonej na terenie wskazanym w tej decyzji, jeżeli w ramach tej działalności i na tym terenie realizowana jest nowa inwestycja. Podatnik nie będzie zatem zobowiązany do wykazywania funkcjonalnych ani technologicznych powiązań między nową inwestycją a poszczególnymi elementami istniejącego majątku.
Ważny fragment
Projekt zakłada liberalizację zasad ustalania dochodu zwolnionego w Polskiej Strefie Inwestycji. Podatnicy nie będą musieli wykazywać ścisłych powiązań między nową inwestycją a istniejącym majątkiem, ale zakres zwolnienia nadal będzie wyznaczany przez przedmiot działalności oraz teren określone w decyzji o wsparciu.
Istotne znaczenie mają jednak przepisy przejściowe. Nowe zasady ustalania zakresu dochodu zwolnionego mają być stosowane do dochodów uzyskiwanych na podstawie decyzji o wsparciu wydanych po 31 grudnia 2026 r. Oznacza to, że nie obejmą one retroaktywnie rozliczeń prowadzonych na podstawie decyzji wydanych wcześniej.
W przypadku reinwestycji zwolnieniem będą mogły zostać objęte również dochody generowane przez istniejący zespół składników majątkowych, jeżeli przedmiot prowadzonej działalności oraz działalność wykonywana w ramach nowej inwestycji będą określone za pomocą tego samego kodu PKWiU. Projektowana zmiana ma zatem ułatwić rozliczanie inwestycji polegających na rozbudowie lub modernizacji funkcjonującego już zakładu.
Jednocześnie projekt nie przewiduje objęcia zwolnieniem całej działalności przedsiębiorcy niezależnie od jej rodzaju. Zwolnienie nie będzie obejmować dochodów z działalności innej niż określona w decyzji o wsparciu, nawet jeżeli taka działalność jest prowadzona na tym samym terenie. Podstawowe znaczenie nadal będą miały zatem zakres przedmiotowy decyzji, określany w szczególności za pomocą kodów PKWiU, oraz lokalizacja prowadzenia działalności.
Czy przedsiębiorca nadal będzie musiał wyodrębniać działalność objętą decyzją o wsparciu?
Projektowane uproszczenie zasad ustalania dochodu zwolnionego nie oznacza rezygnacji z obowiązku odpowiedniego wyodrębnienia działalności objętej decyzją o wsparciu – zwolnienie podatkowe obejmuje tylko dochody z działalności określonej w DoW. Nawet jeżeli działalność inna niż objęta DoW prowadzona jest na tym samym terenie, to osiągnięty z niej dochód nie podlega zwolnieniu.
Projekt wskazuje, że jeżeli przedsiębiorca prowadzi działalność gospodarczą również poza terenem określonym w DoW, działalność wykonywana na terenie określonym w decyzji powinna zostać wydzielona organizacyjnie. Wielkość zwolnienia będzie wówczas ustalana na podstawie przychodów i kosztów uzyskania przychodów jednostki organizacyjnej prowadzącej działalność określoną w decyzji.
Projekt przewiduje natomiast uchylenie podstawy do określenia w rozporządzeniu sposobu wydzielenia organizacyjnego działalności objętej decyzją o wsparciu. Zgodnie z uzasadnieniem do projektu dodatkowe regulowanie tej kwestii w akcie wykonawczym nie jest konieczne, ponieważ obowiązki ewidencyjne wynikające z przepisów podatkowych i rachunkowych mają umożliwiać prawidłowe wyodrębnienie działalności objętej zwolnieniem.
Na czym będzie polegała opinia Szefa KAS?
Liberalizacji zasad rozliczania dochodu zwolnionego ma towarzyszyć nowy mechanizm zabezpieczający w postaci opinii Szefa Krajowej Administracji Skarbowej. Opinia będzie wydawana w toku postępowania o wydanie decyzji o wsparciu i obejmie ocenę danych zawartych w jej projekcie.
Przedmiotem opinii będą dwa elementy mające zasadnicze znaczenie dla zakresu zwolnienia podatkowego:
- przedmiot działalności gospodarczej związanej z nową inwestycją,
- teren, na którym nowa inwestycja zostanie zrealizowana.
Szef KAS będzie oceniał kompletność, jednoznaczność, spójność i prawidłowość danych dotyczących tych elementów w zakresie, w jakim wpływają one na ustalenie zakresu zwolnienia z podatku dochodowego. Ocena ma umożliwić weryfikację, czy dane zostały przedstawione w sposób precyzyjny, są zgodne ze sobą oraz z dokumentami stanowiącymi podstawę wydania decyzji, w tym z wnioskiem przedsiębiorcy i załączoną dokumentacją inwestycyjną.
Jeżeli Szef KAS stwierdzi braki, niejasności, niespójności lub wątpliwości dotyczące przekazanych danych, będzie mógł zwrócić się do ministra właściwego do spraw gospodarki lub do przedsiębiorcy o ich uzupełnienie albo wyjaśnienie. Projekt przewiduje również możliwość zorganizowania spotkania uzgodnieniowego w celu omówienia okoliczności istotnych dla dokonania oceny.
Kiedy opinia Szefa KAS będzie obowiązkowa?
W przypadku inwestycji, dla której maksymalna dopuszczalna wielkość pomocy publicznej wyniesie co najmniej 40 mln zł, wystąpienie o opinię Szefa KAS będzie obligatoryjne. W odniesieniu do inwestycji poniżej tego progu projekt przewiduje możliwość złożenia przez przedsiębiorcę wniosku o wydanie opinii razem z wnioskiem o decyzję o wsparciu.
Możliwość dobrowolnego uzyskania opinii zostanie jednak czasowo ograniczona. Do 31 grudnia 2028 r. opinia będzie wydawana wyłącznie wtedy, gdy maksymalna dopuszczalna wielkość pomocy publicznej wyniesie co najmniej 40 mln zł. Do tego czasu inwestorzy realizujący projekty poniżej wskazanego progu nie będą mogli uzyskać opinii na własny wniosek.
Z uzasadnienia projektu wynika, że ograniczenie to ma umożliwić sprawne i efektywne wdrożenie nowego mechanizmu. Według danych przytoczonych przez projektodawcę w latach 2019-2025 średnio 52 decyzje o wsparciu rocznie przekraczały próg 40 mln zł pomocy publicznej. Stanowiły one około 10% wszystkich decyzji, ale odpowiadały za 52% wartości udzielonego wsparcia.
Google news
Bądź na bieżąco ze zmianami w prawie, podatkach i księgowości! Zaobserwuj nas w Wiadomościach Google
Ile czasu Szef KAS będzie miał na wydanie opinii?
Opinia ma być wydawana w terminie miesiąca od dnia otrzymania projektu decyzji o wsparciu wraz z dokumentami niezbędnymi do jej sporządzenia. W uzasadnionych przypadkach termin ten będzie mógł zostać przedłużony, jednak nie więcej niż o miesiąc. O przedłużeniu mają zostać zawiadomieni minister właściwy do spraw gospodarki oraz przedsiębiorca, wraz ze wskazaniem jego przyczyn i nowego terminu wydania opinii.
Projekt przewiduje również rozwiązanie zabezpieczające przedsiębiorcę przed przedłużaniem postępowania wskutek braku opinii. Jeżeli Szef KAS nie wyda jej w ustawowym terminie, przyjmowane będzie, że następnego dnia została wydana opinia potwierdzająca kompletność, jednoznaczność, spójność i prawidłowość danych zawartych w projekcie decyzji. Informacja o takim skutku będzie zamieszczana w decyzji o wsparciu.
Opinia będzie stanowić dowód w postępowaniu o wydanie decyzji o wsparciu i zostanie doręczona przedsiębiorcy wraz z tą decyzją. W zakresie, w jakim potwierdzi prawidłowość danych dotyczących przedmiotu działalności i terenu inwestycji, organy podatkowe będą nią związane przy ustalaniu zakresu zwolnienia. Wyjątkiem będzie sytuacja, w której ujawnią się nowe okoliczności wskazujące, że dane nie odpowiadają stanowi rzeczywistemu.
Opinia nie wyłączy natomiast uprawnień organów podatkowych do weryfikacji prawidłowości rozliczeń przedsiębiorcy. Nie będzie również interpretacją przepisów prawa podatkowego ani nie pozbawi przedsiębiorcy możliwości wystąpienia o interpretację indywidualną. Zgodnie z projektem opinia będzie wydawana w formie postanowienia, na które nie będzie przysługiwać zażalenie.
Jak długo będzie obowiązywać decyzja o wsparciu?
Projekt zakłada ujednolicenie i wydłużenie okresu obowiązywania decyzji o wsparciu. Decyzja ma być wydawana na czas oznaczony, nie krótszy niż 15 lat i nie dłuższy niż 20 lat. Zgodnie z uzasadnieniem projektu dłuższy okres ma umożliwić przedsiębiorcom efektywniejsze wykorzystanie dostępnego limitu zwolnienia i zwiększyć atrakcyjność PSI.
Nowe zasady nie mają jednak zmieniać okresu obowiązywania decyzji wydanych wcześniej. Projektowane przepisy przejściowe przewidują, że decyzje o wsparciu wydane przed wejściem w życie nowelizacji zachowają moc przez pierwotnie określony w nich czas.
Projekt porządkuje także przesłanki wcześniejszego stwierdzenia wygaśnięcia decyzji. Ma być ono możliwe na wniosek przedsiębiorcy, który nie osiągnął dochodów podlegających zwolnieniu w ramach danej decyzji, albo przedsiębiorcy, który skorzystał z pomocy publicznej oraz spełnił wszystkie warunki wynikające z decyzji i przepisów dotyczących udzielania pomocy publicznej.
Czy przy robotyzacji trzeba będzie tworzyć nowe miejsca pracy?
Projekt wyłącza obowiązek tworzenia nowych miejsc pracy w przypadku inwestycji realizowanej w obszarze robotyzacji i automatyzacji procesów, polegającej na zakupie robota przemysłowego spełniającego kryteria określone bezpośrednio w ustawie o wspieraniu nowych inwestycji. Wyłączenie nie obejmuje obowiązku utrzymania dotychczasowego zatrudnienia.
Jak wskazano w uzasadnieniu projektu, zamiarem projektodawcy jest uwzględnienie specyfiki inwestycji, których istotą jest automatyzacja procesów, a które nie wymagają tworzenia nowych miejsc pracy. W odniesieniu do takich projektów brak wzrostu zatrudnienia nie będzie zatem wykluczał uzyskania decyzji o wsparciu.
Projekt doprecyzowuje również sposób rozumienia poziomu zatrudnienia na potrzeby przepisów dotyczących zmiany decyzji o wsparciu. Przez poziom zatrudnienia należy rozumieć liczbę nowych pracowników zatrudnionych w zakładzie, w którym realizowana jest nowa inwestycja, w okresie wskazanym w decyzji o wsparciu (w dniu jej wydania). Jak wyjaśniono w uzasadnieniu, zmiana ma wyeliminować dotychczasowe wątpliwości dotyczące rozumienia tego pojęcia.
Od kiedy będzie można korzystać ze zwolnienia w PSI?
Projekt przenosi do ustaw o PIT i CIT regulacje dotyczące momentu rozpoczęcia korzystania ze zwolnienia. W przypadku pomocy obliczanej na podstawie kosztów nowej inwestycji dochody będą zwolnione począwszy od miesiąca, w którym upłynął termin zakończenia inwestycji określony w decyzji o wsparciu. Jeżeli natomiast podstawą ustalenia pomocy będą koszty pracy, zwolnienie będzie stosowane od miesiąca, w którym rozpoczęto ponoszenie kosztów pracy związanych z nowymi miejscami pracy.
Nowe regulacje dotyczące momentu rozpoczęcia zwolnienia nie będą stosowane do dochodów uzyskiwanych na podstawie decyzji o wsparciu wydanych przed 1 stycznia 2023 r. Wyłączenie obejmie również dochody uzyskiwane na podstawie decyzji o wsparciu, w odniesieniu do których przed tą datą wszczęto, lecz nie zakończono postępowania o ich wydanie.
Jak zmieni się procedura uzyskiwania decyzji o wsparciu?
Projekt przewiduje utworzenie Elektronicznej Platformy Polskiej Strefy Inwestycji, określanej jako ePSI. Wniosek o wydanie decyzji o wsparciu wraz z załącznikami, a także wyjaśnienia, odwołania, zażalenia i pozostałe pisma dotyczące postępowania, mają być wnoszone wyłącznie za pośrednictwem indywidualnego konta w systemie teleinformatycznym.
Za pośrednictwem indywidualnego konta przedsiębiorcy mają otrzymywać również decyzje, zawiadomienia, wezwania, informacje i inne pisma dotyczące postępowania. Dokumenty złożone w inny sposób mają być pozostawiane bez rozpoznania. Regulacje dotyczące elektronicznej procedury mają wejść w życie 1 stycznia 2029 r.
Celem ePSI jest automatyzacja, standaryzacja i zwiększenie przejrzystości postępowania. Platforma ma służyć zarówno składaniu i uzupełnianiu wniosków przez inwestorów, jak i ich weryfikowaniu, wydawaniu decyzji oraz obsłudze postępowań dotyczących zmiany albo wygaśnięcia decyzji. Zgodnie z uzasadnieniem projektu rozwiązanie ma również ograniczyć obciążenia biurokratyczne i zmniejszyć liczbę prostych błędów pojawiających się we wnioskach.
Jakie inne zmiany przewiduje projekt?
Zmienić mają się również zasady modyfikowania nowej inwestycji realizowanej w oparciu o decyzję o wsparciu. Projekt wskazuje elementy, które co do zasady nie mogą podlegać zmianie, w tym średnioroczny poziom zatrudnienia, przedmiot działalności gospodarczej oraz teren realizacji inwestycji. W określonych przypadkach zmiana będzie jednak dopuszczalna, np. gdy przedsiębiorca wykaże bezpośredni związek planowanej działalności z nową inwestycją albo przeszkodę uniemożliwiającą jej realizację na pierwotnie wskazanym terenie.
Wniosek o zmianę decyzji będzie należało złożyć przed terminem realizacji warunku, którego dotyczy zmiana. Wniosek złożony po tym terminie ma zostać pozostawiony bez rozpoznania. Uzasadnienie wskazuje, że decyzja zmieniająca wywołuje skutki na przyszłość i nie powinna zmieniać obowiązków, których termin realizacji już upłynął.
Poza opisanymi zmianami projekt reguluje m.in. status i zadania zarządzających obszarami po zakończeniu funkcjonowania SSE, zasady udzielenia przez nich zamówień publicznych, przekazywanie decyzji właściwym organom oraz funkcjonowanie Ewidencji Wsparcia Niektórych Inwestycji. Zasadnicza część nowych regulacji ma wejść w życie 1 stycznia 2027 r., natomiast przepisy dotyczące m.in. ePSI mają obowiązywać od 1 stycznia 2029 r.
SSE wygasają z końcem 2026 r. Jak rozliczyć zwolnienie podatkowe?
Specjalne strefy ekonomiczne mają funkcjonować do 31 grudnia 2026 r. Projekt nowelizacji przewiduje uchylenie od 1 stycznia 2027 r. przepisów ustaw o PIT i CIT stanowiących podstawę zwolnienia dochodów z działalności gospodarczej prowadzonej na terenie SSE na podstawie zezwoleń strefowych. Sama ustawa o specjalnych strefach ekonomicznych ma natomiast utracić moc 31 grudnia 2027 r. Jednocześnie projekt przewiduje, że do spraw związanych z przyznaną pomocą publiczną wynikających z uchylanej ustawy będą stosowane przepisy dotychczasowe. Nie oznacza to przedłużenia okresu korzystania ze zwolnienia strefowego na dochody osiągane po zakończeniu funkcjonowania SSE.
Wygaśnięcie SSE nie oznacza jednak, że dochód prawidłowo uzyskany do 31 grudnia 2026 r. utraci zwolnienie tylko dlatego, że zostanie wykazany w zeznaniu CIT-8 złożonym w 2027 r.
Z interpretacji indywidualnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 21 października 2025 r., sygn. 0114-KDIP2-1.4010.530.2025.1.KW, wynika, że decydujące znaczenie ma moment powstania dochodu, a nie data złożenia deklaracji podatkowej.
Dyrektor KIS potwierdził, że podatnik może korzystać ze zwolnienia na podstawie zezwolenia strefowego maksymalnie do 31 grudnia 2026 r. Dochody powstałe od 1 stycznia do 31 grudnia 2026 r. mogą zatem zostać objęte zwolnieniem również wówczas, gdy dotyczące ich zeznanie CIT-8 zostanie złożone już w 2027 r. Po 31 grudnia 2026 r. nie będzie natomiast możliwe generowanie kolejnych dochodów zwolnionych na podstawie zezwolenia SSE.
Przykładowo, jeżeli rok podatkowy przedsiębiorcy pokrywa się z rokiem kalendarzowym, dochód z działalności strefowej uzyskany od 1 stycznia do 31 grudnia 2026 r. może zostać wykazany jako dochód zwolniony w zeznaniu CIT-8 składanym do końca trzeciego miesiąca 2027 r., czyli do 31 marca 2027 r. Złożenie CIT-8 po zakończeniu funkcjonowania SSE nie pozbawi w takim przypadku przedsiębiorcy prawa do zwolnienia, ponieważ dochód został uzyskany przed 1 stycznia 2027 r., w okresie działania strefy oraz obowiązywania zezwolenia.
W praktyce przedsiębiorca powinien więc prawidłowo wyodrębnić przychody i koszty dotyczące działalności strefowej prowadzonej do końca 2026 r. Interpretacja podkreśla, że ewidencja księgowa powinna umożliwiać ustalenie elementów kształtujących dochód zwolniony, które nie są uwzględniane w podstawie opodatkowania. Samo późniejsze złożenie zeznania podatkowego nie pozbawia podatnika prawa do zwolnienia odnoszącego się do dochodu uzyskanego w okresie obowiązywania zezwolenia i funkcjonowania strefy.
W naszej ocenie projektowane zmiany w PSI, towarzyszące wygaszaniu SSE, należy ocenić pozytywnie jako odpowiedź na oczekiwania przedsiębiorców dotyczące prostszych rozliczeń, większej przewidywalności podatkowej oraz lepszego dostosowania wsparcia do inwestycji rozwojowych i modernizacyjnych.
Szczególne znaczenie mają odejście od obowiązku wykazywania ścisłych powiązań nowej inwestycji z istniejącym majątkiem, wydłużenie okresu obowiązywania decyzji o wsparciu oraz uwzględnienie specyfiki robotyzacji, natomiast opinia Szefa KAS i platforma ePSI mają służyć zwiększeniu pewności co do zakresu zwolnienia oraz usprawnieniu procedury uzyskiwania wsparcia.
Z perspektywy prawnej i podatkowej kluczowe będzie jednak, aby ostateczne brzmienie przepisów i praktyka ich stosowania rzeczywiście ograniczały dotychczasowe wątpliwości, a nowe mechanizmy nie prowadziły do zastąpienia trudności rozliczeniowych dodatkowymi obciążeniami proceduralnymi.
Czytaj więcej: Polska Strefa Inwestycji – od decyzji o wsparciu do rozliczenia podatku