W artykule wyjaśniamy, czy i kiedy producent opakowań podlega Ustawie o KSC oraz jakie działania warto podjąć już dziś, aby zapewnić zgodność z jej wymogami.
Spis treści
- Dyrektywa NIS2 oraz jej implementacja w Polsce
- Czy producent opakowań podlega Ustawie o KSC?
- Kiedy produkcja opakowań mieści się w sektorze „Produkcja, wytwarzanie i dystrybucja chemikaliów”?
- Czy produkcja opakowań musi stanowić główny obszar działalności przedsiębiorcy?
- Znaczenie kryterium wielkości przedsiębiorstwa
- Termin rejestracji do Wykazu KSC
Dyrektywa NIS2 oraz jej implementacja w Polsce
Celem Dyrektywy NIS2 jest osiągnięcie wysokiego wspólnego poziomu cyberbezpieczeństwa w całej Unii Europejskiej poprzez nałożenie na wybrane podmioty obowiązków mających zapewnić odpowiedni poziom ochrony przed cyberzagrożeniami.
W Polsce implementacja Dyrektywy NIS2 została przeprowadzona poprzez nowelizację Ustawy o Krajowym Systemie Cyberbezpieczeństwa (dalej: „Ustawa o KSC”). To właśnie przepisy Ustawy o KSC, a nie sama Dyrektywa NIS2, bezpośrednio obowiązują podmioty prowadzące działalność w Polsce. Znowelizowane przepisy Ustawy o KSC weszły w życie 3 kwietnia 2026 r.
Ważny fragment
Podmioty spełniające przesłanki objęcia Ustawą o KSC już w dniu 3 kwietnia 2026 r. miały czas do 3 października 2026 r. na dokonanie wpisu do Wykazu KSC. Natomiast do 3 kwietnia 2027 r. powinny wdrożyć wymagane środki cyberbezpieczeństwa.
Czy producent opakowań podlega Ustawie o KSC?
Ocena, czy dany podmiot podlega przepisom Ustawy o KSC, opiera się zasadniczo na dwóch kryteriach:
- rodzaju prowadzonej działalności,
- wielkości przedsiębiorstwa.
Przy tym, dla ustalenia rodzaju prowadzonej działalności znaczenie ma jej rzeczywisty charakter. Decydujące są faktycznie wykonywane czynności, a nie formalne oznaczenia, takie jak kody PKD, nazwa umowy czy sposób określenia usług w dokumentacji kontraktowej.
Działalność produkcyjna została objęta zakresem Ustawy o KSC jedynie częściowo. Aby podlegać regulacjom ustawy, działalność taka musi mieścić się w jednym z sektorów lub podsektorów określonych przez ustawodawcę. Należą do nich:
1. Produkcja, wytwarzanie i dystrybucja chemikaliów
2. Produkcja, przetwarzanie i dystrybucja żywności
3. Produkcja:
- Produkcja wyrobów medycznych i wyrobów medycznych do diagnostyki in vitro
- Produkcja komputerów, wyrobów elektronicznych i optycznych
- Produkcja urządzeń elektrycznych
- Produkcja maszyn i urządzeń, gdzie indziej niesklasyfikowana
- Produkcja pojazdów samochodowych, przyczep i naczep
- Produkcja pozostałego sprzętu transportowego
Po przeanalizowaniu powyższych kategorii mogłoby się zatem wydawać, że produkcja opakowań nie mieści się w zakresie regulacji Ustawy o KSC. Taki wniosek byłby jednak przedwczesny, bardziej szczegółowa analiza prowadzi do odmiennych konkluzji.
Ważny fragment
Z uwagi na szerokie definicje wykorzystane w Ustawie o KSC, produkcja opakowań może zostać zakwalifikowana do sektora ważnego „Produkcja, wytwarzanie i dystrybucja chemikaliów”.
Kiedy produkcja opakowań mieści się w sektorze „Produkcja, wytwarzanie i dystrybucja chemikaliów”?
Sektor „Produkcja, wytwarzanie i dystrybucja chemikaliów” obejmuje m.in. przedsiębiorstwa zajmujące się wytwarzaniem z substancji lub mieszanin wyrobów, o których mowa w art. 3 pkt 3 rozporządzenia REACH (Rozporządzenie nr 1907/2006).
Na gruncie rozporządzenia REACH:
- substancją jest pierwiastek chemiczny lub jego związki w stanie, w jakim występują w przyrodzie lub zostają uzyskane za pomocą procesu produkcyjnego, z wszelkimi dodatkami wymaganymi do zachowania ich trwałości oraz wszelkimi zanieczyszczeniami powstałymi w wyniku zastosowanego procesu, wyłączając rozpuszczalniki, które można oddzielić bez wpływu na stabilność i skład substancji;
- mieszaniną jest mieszanina lub roztwór składający się z dwóch lub większej liczby substancji;
- wyrobem jest przedmiot, który podczas produkcji otrzymuje określony kształt, powierzchnię, konstrukcję lub wygląd zewnętrzny, co decyduje o jego funkcji w stopniu większym niż jego skład chemiczny.
Czy opakowanie jest wyrobem w rozumieniu rozporządzenia REACH?
Aby opakowanie zostało uznane za wyrób w rozumieniu rozporządzenia REACH:
- musi otrzymać w procesie produkcji określony kształt, powierzchnię, konstrukcję lub wygląd zewnętrzny;
- jego funkcja musi być determinowana przede wszystkim przez kształt, powierzchnię, konstrukcję lub wygląd zewnętrzny, a nie przez skład chemiczny.
Ważny fragment
W konsekwencji należy uznać, że jeżeli przedsiębiorstwo wytwarza opakowania z substancji lub mieszanin, a opakowania te kwalifikują się jako wyroby w rozumieniu rozporządzenia REACH, działalność takiego przedsiębiorstwa będzie mieściła się w sektorze ważnym „Produkcja, wytwarzanie i dystrybucja chemikaliów”
Potwierdzenie powyższego stanowiska można znaleźć również w uzasadnieniu do nowelizacji Ustawy o KSC. W części dotyczącej sektora „Produkcja, wytwarzanie i dystrybucja chemikaliów” wskazano bowiem, że:
Określając, czy coś jest wyrobem w rozumieniu REACH, należy przeanalizować czy stanowi przedmiot, który podczas produkcji otrzymuje określony kształt, powierzchnię, konstrukcję lub wygląd zewnętrzny, co decyduje o jego funkcji w stopniu większym niż jego skład chemiczny. Taka sytuacja zachodzi na przykład w przypadku produkcji ubrań, podłóg, mebli, biżuterii, gazet czy plastikowych opakowań.
Czy poprawnie wdrożyliśmy NIS-2? ANKIETA SAMOOCENY
Skala: 1 = brak rozwiązań, 2 = fragmentaryczne, 3 = częściowe, 4 = zaawansowane, 5 = pełne
Czy produkcja opakowań musi stanowić główny obszar działalności przedsiębiorcy
Ważny fragment
Dodatkowo należy zwrócić uwagę, że w przypadku produkcji opakowań co do zasady nie będzie miało znaczenia, czy działalność ta stanowi główny przedmiot działalności przedsiębiorcy, czy ma charakter poboczny.
Ustawa o KSC rzeczywiście przewiduje w odniesieniu do niektórych sektorów kryterium podstawowej działalności, jednak nie dotyczy ono działalności polegającej na wytwarzaniu wyrobów kwalifikujących się do sektora „Produkcja, wytwarzanie i dystrybucja chemikaliów”.
W konsekwencji, jeżeli przedsiębiorstwo zajmuje się produkcją opakowań spełniających wskazane wyżej przesłanki, działalność ta powinna zostać uwzględniona przy ocenie podlegania przepisom Ustawy o KSC, nawet jeżeli nie stanowi głównego obszaru działalności przedsiębiorcy.
Znaczenie kryterium wielkości przedsiębiorstwa
Ważny fragment
Sam rodzaj prowadzonej działalności jednak nie jest jedynym kryterium decydującym o podleganiu przepisom Ustawy o KSC. Aby przedsiębiorca został objęty zakresem jej regulacji, musi również spełniać kryterium wielkościowe.
Zgodnie z Ustawą o KSC, podmiot prowadzący działalność w sektorze ważnym „Produkcja, wytwarzanie i dystrybucja chemikaliów” podlega jej przepisom wyłącznie wtedy, gdy spełnia lub przekracza progi właściwe dla średniego przedsiębiorcy określone w art. 2 ust. 1 załącznika I do Rozporządzenia (UE) nr 651/2014.
Oznacza to, że nawet jeżeli działalność przedsiębiorcy kwalifikuje się do sektora „Produkcja, wytwarzanie i dystrybucja chemikaliów”, samo to nie jest wystarczające do objęcia go obowiązkami wynikającymi z Ustawy o KSC. Konieczne jest również spełnienie wymaganego kryterium wielkościowego. W przypadku jego niespełnienia przedsiębiorca nie będzie podlegał przepisom Ustawy o KSC ani wynikającym z niej obowiązkom.
Jeżeli natomiast działalność podmiotu produkującego opakowania kwalifikuje się do sektora „Produkcja, wytwarzanie i dystrybucja chemikaliów”, a podmiot spełnia kryteria co najmniej średniego przedsiębiorcy, będzie uznawany za podmiot ważny w rozumieniu Ustawy o KSC. W konsekwencji będzie podlegał obowiązkom wynikającym z tej ustawy.
Termin rejestracji do Wykazu KSC
Obowiązkiem podmiotu objętego przepisami Ustawy o KSC jest dokonanie wpisu do Wykazu KSC. Zgodnie z Ustawą, podmiot kluczowy lub podmiot ważny ma obowiązek złożyć wniosek o wpis do wykazu w terminie 6 miesięcy od dnia spełnienia przesłanek uznania go za podmiot kluczowy lub podmiot ważny.
Producenci opakowań, którzy już w dniu 3 kwietnia 2026 r. spełniali przesłanki uznania za podmiot ważny, byli zobowiązani do złożenia wniosku o wpis do Wykazu KSC do 3 października 2026 r.
Termin ten już upłynął. W konsekwencji podmioty, które były zobowiązane do dokonania wpisu, lecz nie złożyły wniosku w ustawowym terminie, naruszyły ten obowiązek.
Więcej na temat możliwych konsekwencji takiego naruszenia opisaliśmy w artykule Minął termin wpisu do Wykazu KSC. Co dalej i jakie są konsekwencje dla podmiotów objętych NIS2? – GrantThornton – Grant Thornton, do którego lektury zapraszamy.
Produkcja opakowań nie została wprost wskazana w ustawie o KSC jako działalność objęta obowiązkami w zakresie cyberbezpieczeństwa. Nie oznacza to jednak, że producenci opakowań pozostają poza zakresem tych regulacji. Jeżeli przedsiębiorstwo produkuje opakowania z substancji lub mieszanin, a wytwarzane opakowania kwalifikują się jako wyroby w rozumieniu rozporządzenia REACH, jego działalność może zostać zakwalifikowana do sektora ważnego „Produkcja, wytwarzanie i dystrybucja chemikaliów”. W przypadku spełnienia również kryterium wielkościowego przedsiębiorstwo będzie podlegało przepisom Ustawy o KSC i obowiązkom z niej wynikającym, w tym obowiązkowi złożenia wniosku o wpis do Wykazu KSC.
Dla większości przedsiębiorstw termin na dokonanie takiego wpisu już upłynął 3 października 2026 r.
W związku z tym podmioty prowadzące działalność w zakresie produkcji opakowań, które nie przeprowadziły jeszcze oceny swojego podlegania przepisom Ustawy o KSC, powinny w pierwszej kolejności dokonać takiej weryfikacji, a w przypadku pozytywnego wyniku niezwłocznie złożyć wniosek o wpis do Wykazu KSC oraz przystąpić do realizacji pozostałych obowiązków.
Czytaj więcej: